@laravelPWA

Tia tử ngoại là gì? Tia cực tím có độc hại hay không?

Tia cực tím hay tia tử ngoại là một loại sóng điện từ có bước sóng ngắn hơn ánh sáng. Mắt người thường không nhìn thấy tia tử ngoại nhưng một số loại động vật có thể nhìn thấy tia này.

Tia cực tím là một loại bức xạ điện từ. Nó làm cho các áp phích bằng đèn đen phát sáng. Nó cũng là nguyên nhân gây ra các vết sạm da vào mùa hè và cháy nắng. Tuy nhiên, tiếp xúc quá nhiều với bức xạ tia cực tím sẽ gây tổn hại cho các mô sống.

Bức xạ điện từ đến từ mặt trời và được truyền dưới dạng sóng hoặc hạt ở các bước sóng và tần số khác nhau. Dải bước sóng rộng này được gọi là phổ điện từ . Phổ thường được chia thành bảy vùng theo thứ tự bước sóng giảm dần, năng lượng và tần số tăng dần. Các ký hiệu phổ biến là sóng vô tuyến, vi sóng , hồng ngoại (IR), ánh sáng nhìn thấy, tia cực tím (UV), tia X và tia gamma.

Tia cực tím (UV) nằm trong dải phổ EM giữa ánh sáng nhìn thấy và tia X. Nó có tần số khoảng 8 × 10 14 đến 3 × 10 16 chu kỳ mỗi giây, hoặc hertz (Hz). Bước sóng khoảng 380 nanomet (1,5 × 10 −5 inch) đến khoảng 10 nm (4 × 10 −7 inch). Nó được chia thành 3 loại là UVA, UVB và UVC.

Phần sau của bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu kỹ hơn về tia cực tím, tại sao chúng ta lại cần tránh tia cực tím hay tia cực tím gây ra chúng ta những tác hại gì?

Tia tử ngoại là gì?

Đầu bài viết, bạn đã biết được tia tử ngoại là gì. Chúng ta chỉ hiểu đơn giản nó là một loại sóng điện từ.

Các nhà khoa học chia tia tử ngoại thành 3 loại đó là: tia UVA, UVB và UVC. Trong đó, tia UVA và UVB có khả năng tác động lên cơ thể của chúng ta. Còn tia UVC không ảnh hưởng đến cơ thể chúng ta vì chúng bị tầng ozone chặn lại, mặc dù đây là loại sóng điện từ có năng lượng lớn nhất. Đó cũng chính là lý do bạn thường nghe nói đến các tia tử ngoại UVA và UVB nhiều hơn.

Tia UV

Trong 2 tia UVA và UVB thì UVA chiếm khoảng 97%, đây là một trong những loại sóng điện từ tác động trực tiếp lên da của chúng ta, gây ra hiện tượng lão hóa da, nám,....

Có thể nói, tia UVA là một trong những nguyên nhân gây ra lão hóa da. Thông tin này đã được đề cập đến trong bài viết giới thiệu về các loại viên uống bổ sung collagen của blog này.

Hiệu ứng tia cực tím

Hầu hết các tia UV tự nhiên mà mọi người gặp phải đến từ mặt trời. Tuy nhiên, chỉ có khoảng 10% ánh sáng mặt trời là tia cực tím. Trong đó, chỉ khoảng 1/3 trong số này xuyên qua bầu khí quyển để tới mặt đất.

Trong số năng lượng tia cực tím mặt trời đến đường xích đạo, 95% là tia UVA và 5% là tia UVB. Không có tia UVC nào có thể đo được từ bức xạ mặt trời chiếu tới bề mặt trái đất. Bởi vì ozone, oxy phân tử và hơi nước trong tầng cao của bầu khí quyển hấp thụ hoàn toàn các bước sóng UV ngắn nhất.

Bức xạ tia cực tím phổ rộng [UVA và UVB] là bức xạ mạnh nhất và gây hại nhất cho sinh vật.

Tia cực tím có độc hại hay không?

Khi nói đến tia cực tím, chúng ta thường nhắc đến những tác hại mà nó gây ra. Phần sau của bài viết sẽ giới thiệu cho bạn một số tác hại của tia cực tím. Từ đó, sẽ trả lời chính xác cho câu hỏi tia cực tím có độc hại hay không?

Tia cực tím có thể gây ung thư da?

Đó là lý do tại sao khi đi ra ngoài ánh nắng mặt trời chúng ta cần phải bảo vệ da. Đây chính là cách làm giảm tác hại của tia cực tím đối với da của chúng ta.

Theo thống kê tại Mỹ, số người mắc bệnh ung thư da nhiều hơn ung thư vú, ung thư tuyến tiền liệt, ung thư phổi và ung thư ruột kết. Cũng theo thống kê này, cứ 5 người mắc bệnh ung thư thì có 1 người bị bệnh ung thư da.

Ung thư da

Nếu loại ung thư da không gây ra ác tính thì không ảnh hưởng đến tính mạng. Tuy nhiên, nó có thể lây lan trên da làm cho chúng ta rất khó chịu.

Trong khi đó, u ác tính rất nguy hiểm, nó chiếm khoảng 3% người bị ung thư da. Có đến 75% người bị u ác tính đã tử vong.

Tia cực tím gây lão hóa da sớm

Một trong những tác hại của tia cực tím chúng ta dễ nhận thấy đó chính là làm cho da lão hóa sớm. Đó chính là tình trạng da nhăn nheo, hình thành vết nám, đốm nâu,...

Một điều bạn cũng cần lưu ý là tia UVA có thể đi qua được vải, kính,... Do đó, nó có tác động không nhỏ lên da của chúng ta. Vì vậy mà chúng ta cần phải có các biện pháp chống lão hóa da ngay từ bây giờ.

Mặc dù, lão hóa da diễn ra theo tự nhiên. Nhưng trên thực tế có đến 90% người bị lão hóa da sớm do tia tử ngoại gây ra. Một lần nữa, chúng ta cần có biện pháp chống lão hóa da hiệu quả. Một trong những cách đó là tránh tác động trực tiếp của tia UVA lên da.

Tia tử ngoại có thể gây đục thủy tinh thể

Đục thủy tinh thể chính là một loại tổn thương của mắt. Khi bị tổn thương này nếu không điều trị kịp thời có thể gây ra mù lòa.

Một trong những nguyên nhân gây ra đục thủy tinh thể đó chính là tia UV. Vì vậy, bạn cần có biện pháp phòng tránh căn bệnh này.

Trên thực tế, đục thủy tinh thể có thể chữa khỏi bằng phẫu thuật. Tuy nhiên, nó sẽ rất tốn kém khi thực hiện.

Bên cạnh gây ra đục thủy tinh thể, tia tử ngoại còn gây ra một số tác hại khác cho mắt. Ví dụ như mộng thịt, ung thư quanh mí mắt, thoái hóa điểm vàng,...

Tia tử ngoại gây suy giảm miễn dịch

Nếu bạn để da tiếp xúc quá nhiều với tia tử ngoại sẽ dẫn đến khả năng tự bảo vệ của da thấp hơn. Do đó, nó dễ bị mắc các bệnh liên quan đến da như ung thư, nhiễm trùng,...

Vì vậy, muốn có làn da khỏe mạnh, hãy chú ý đến cách bảo vệ da khỏi sự tấn công của tia UV.

Cách bảo vệ da hiệu quả

Không chỉ khi trời nắng mới có tia UV. Tia UV hoạt động ngay cả khi trời không có nắng hay trời mưa. Do đó, chúng ta cần thực hiện bảo vệ da suốt cả ngày.

Bạn có thể thực hiện bảo vệ da bằng các biện pháp thông thường như sử dụng áo chống nắng, kem chống nắng, kính râm,....

Ngoài ra, bạn cũng có thể sử dụng một số loại viên uống đẹp da, chống lão hóa, chống nắng. Chúng sẽ có tác dụng trên toàn bộ da của bạn.

Ứng dụng của tia tử ngoại

Mặc dù tia tử ngoại có nhiều tác hại đối với da của chúng ta. Nhưng nó cũng có những tác dụng giúp ích cho đời sống của con người. Trên thực tế, nó được sử dụng để tìm vết nứt trên các bề mặt vật.

Tia UVC có tác dụng gây tổn thương cấu trúc protein hủy tế bào và có tác dụng diệt khuẩn. Do đó, nó được dùng trong sát khuẩn môi trường.

Tia UVB có tác dụng kích thích sự quang hợp của cây xanh, kích thích quá trình chuyển hóa từ tiền vitamin D dưới da thành vitamin D từ đó có tác dụng lên quá trình chuyển hóa canxi và xương.

Ngoài ra, tia tử ngoại còn có nhiều tác dụng khác được ứng dụng trong đời sống của chúng ta.

Điều trị ung thư

Tiếp xúc với tia UV có thể dẫn đến ung thư da. Tuy nhiên một số tình trạng da có thể được điều trị bằng cách sử dụng tia UV.

Trong một quy trình được gọi là điều trị bằng tia cực tím psoralen (PUVA), bệnh nhân dùng thuốc hoặc bôi kem dưỡng da để làm cho da nhạy cảm với ánh sáng. Sau đó, một tia UV được chiếu vào da. PUVA được sử dụng để điều trị ung thư hạch, bệnh chàm, bệnh vẩy nến và bệnh bạch biến.

Điều trị ung thư da tương tự với nguyên nhân gây ra nó có vẻ trái ngược. PUVA có thể hữu ích do tác động của tia UV đối với việc sản xuất tế bào da. Nó làm chậm sự phát triển đóng một vai trò quan trọng trong sự phát triển của bệnh.

Các nguồn UV khác

Một số nguồn nhân tạo đã được phát minh ra để tạo ra bức xạ UV. Chúng bao gồm buồng nhuộm da, đèn đen, đèn đóng rắn, đèn diệt khuẩn, đèn hơi thủy ngân, đèn halogen, đèn phóng điện cường độ cao, nguồn huỳnh quang và sợi đốt và một số loại laser.

Một trong những cách phổ biến nhất để tạo ra tia UV là cho dòng điện chạy qua thủy ngân hóa hơi hoặc một số loại khí khác. Loại đèn này thường được sử dụng trong các gian hàng thuộc da và để khử trùng bề mặt.

Đèn cũng được sử dụng trong ánh sáng đen khiến sơn và thuốc nhuộm huỳnh quang phát sáng. Điốt phát quang (đèn LED), laze và đèn hồ quang cũng có sẵn dưới dạng nguồn UV với các bước sóng khác nhau cho các ứng dụng công nghiệp, y tế và nghiên cứu.

Các bài liên quan

Nhận xét